Στο πλαίσιο τού σχεδίου δράσης: «Νους υγιής εν σώματι υγιεί – Προάγοντας την ισορροπία νου και σώματος στο Γυμνάσιο» και στο πλαίσιο τού μαθήματος τής Χημείας με υπεύθυνη καθηγήτρια τη Διευθύντρια κ. Ευδοκία Πατσιλινάκου, η μαθητική κοινότητα τού Α’ Αρσακείου Γυμνασίου Ψυχικού την Τετάρτη 12 Νοεμβρίου 2025, παρακολούθησε μια καθηλωτική ομιλία από τον παιδίατρο Μάριο Ανδρέου, στο θέατρο των Αρσακείων Σχολείων Ψυχικού, με θέμα την κατανάλωση αλκοολούχων ποτών.
Στην ερώτηση μαθητή: «Γιατρέ, αφού το αλκοόλ μας καταστρέφει, γιατί επιτρέπεται η πώλησή του;», ο ιατρός απάντησε: «Και τα μαχαίρια σκοτώνουν, όμως πωλούνται, γιατί οι χρήσεις τους είναι κι άλλες…»
Ποιος είναι λοιπόν αυτός που θα μας προστατεύει από τις λανθασμένες και επιβλαβείς χρήσεις; Είναι ο ευτός μας. Η άγνοια σκοτώνει. Φροντίζουμε να ενημερώνουμε τα παιδιά αλλά και τους ενήλικες με την αλήθεια.
Μερικές σκέψεις που ακολούθησαν μετά από τη διάλεξη, στο πλαίσιο τού μαθήματος τής Χημείας:
Η κατανάλωση αλκοολούχων ποτών αποτελεί μια συνηθισμένη κοινωνική συνήθεια, η οποία όμως, όταν γίνεται συχνά ή σε μεγάλες ποσότητες, μπορεί να έχει σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία. Η αιθανόλη, το βασικό δραστικό συστατικό των αλκοολούχων ποτών, επηρεάζει πολλά όργανα του σώματος, κυρίως το ήπαρ, το οποίο είναι υπεύθυνο για τον μεταβολισμό της. Αρχικά η αιθανόλη μετατρέπεται σε ακεταλδεΰδη με τη δράση τού ενζύμου αλκοολική αφυδρογονάση (ADH). Η ακεταλδεΰδη είναι μια ιδιαίτερα τοξική ουσία, η οποία στη συνέχεια μεταβολίζεται σε οξικό οξύ από το ένζυμο αλδεϋδική αφυδρογονάση (ALDH). Το οξικό οξύ τελικά διασπάται σε διοξείδιο του άνθρακα και νερό, τα οποία αποβάλλονται από τον οργανισμό. Σε περιπτώσεις αυξημένης κατανάλωσης αλκοόλ, ενεργοποιείται και ένα επιπλέον ενζυμικό σύστημα, το CYP2E1, που παράγει ελεύθερες ρίζες και αυξάνει το οξειδωτικό στρες στο ήπαρ.
Η υπερβολική και χρόνια κατανάλωση αλκοόλ μπορεί να προκαλέσει σοβαρές βλάβες στο ήπαρ. Αρχικά εμφανίζεται η λιπώδης διήθηση (λιπώδες ήπαρ), λόγω τής διαταραχής τού μεταβολισμού των λιπιδίων. Αν η κατανάλωση συνεχιστεί, μπορεί να αναπτυχθεί αλκοολική ηπατίτιδα, μια φλεγμονώδης κατάσταση που συνοδεύεται από καταστροφή των ηπατικών κυττάρων. Στα προχωρημένα στάδια, η παρατεταμένη βλάβη οδηγεί σε κίρρωση του ήπατος, μια μη αναστρέψιμη κατάσταση κατά την οποία ο φυσιολογικός ηπατικός ιστός αντικαθίσταται από ουλώδη ιστό, με σοβαρές συνέπειες για τη λειτουργία του οργάνου.
Αν και η μέτρια κατανάλωση αλκοόλ μπορεί να μην προκαλεί άμεσα προβλήματα, η υπερβολική και μακροχρόνια χρήση τής αιθανόλης επιβαρύνει σημαντικά το ήπαρ και μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρές και απειλητικές για τη ζωή παθήσεις. Για τον λόγο αυτό, η ενημέρωση και η υπεύθυνη κατανάλωση αλκοολούχων ποτών είναι απαραίτητες για τη διατήρηση τής υγείας.
Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η κατανάλωση αλκοολούχων ποτών από τους νέους και τους εφήβους, καθώς ο οργανισμός τους βρίσκεται ακόμη σε στάδιο ανάπτυξης. Ειδικά, ο εγκέφαλος συνεχίζει να ωριμάζει μέχρι και την ηλικία των 25 ετών, και η αιθανόλη μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τη λειτουργία τής μνήμης, τής συγκέντρωσης και τής κριτικής σκέψης. Η πρώιμη έκθεση στο αλκοόλ έχει συσχετιστεί με αυξημένο κίνδυνο εξάρτησης σε μεγαλύτερη ηλικία, καθώς το νευρικό σύστημα είναι πιο ευάλωτο στις εθιστικές ουσίες.
Παράλληλα, το ήπαρ των νέων δεν έχει πλήρως αναπτύξει τη μεταβολική του ικανότητα, με αποτέλεσμα η αιθανόλη και τα τοξικά προϊόντα τού μεταβολισμού της, όπως η ακεταλδεΰδη, να παραμένουν περισσότερο χρόνο στον οργανισμό και να προκαλούν εντονότερη βλάβη. Επιπλέον, η κατανάλωση αλκοόλ σε νεαρή ηλικία συνδέεται συχνά με επικίνδυνες συμπεριφορές, όπως είναι η οδήγηση υπό την επήρεια αλκοόλ, αυξάνοντας τον κίνδυνο ατυχημάτων και τραυματισμών.
Η πρόληψη, η ενημέρωση και η ευαισθητοποίηση γύρω από το ζήτημα αυτό είναι αναγκαία.
